Toplumsal Cinsiyet Eşitliği İçin Tasarım Odaklı Düşünme Çalıştayı Lüleburgazlı kadın girişimcilerin katılımıyla 27 - 28 Haziran'da Lüleburgaz Yıldızları Kadın Akademisinde (LYKA) gerçekleştirildi. Sosyal Girişim Laboratuvarı (SOGLab) Kurucusu Göksel Gürsel'in eğitmenliğindeki etkinlikte insan odaklı tasarım unsurları üzerinde duruldu. Hayatın pek çok alanında tasarım odaklı düşüncenin uygulanabilirliğinin altını çizen Gürsel, tasarlanarak üretilen fikirlerin daha kolay hayata geçirilebileceğinin altını çizdi. Tasarım, kadınları güçlendirerek toplumsal cinsiyet eşitliğini sağlayabilir mi? 2015 yılında Birleşmiş Milletler, gezegenimizin ortak gelecek vizyonunu ifade eden ve 17 hedeften oluşan Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri'ni tüm insanlık ile paylaştı. Türkiye'nin de dahil olduğu ve 193 ülkenin imzacısı olduğu bir diğer adıyla Küresel Hedefler üç temel hedefi başarmaya odaklanıyor: İklim değişikliğini önlemek, yoksulluğu sona erdirmek, eşitsizlik ve adaletsizlik ile mücadele etmek. Birleşmiş Milletler'e göre 2015'ten günümüze dek yapılan ölçümlerin ve raporlamaların ışığında bir hedefi 2030'a kadar başarmamız imkansız gibi görünüyor: O da Toplumsal Cinsiyet Eşitliği. Dünya Ekonomik Forumu’nun 2017 raporuna göre cinsiyet eşitsizliği uçurumu kapanacağı yerde daha da büyüyor. Kadınların erkeklerle eşit haklara sahip olması için 100 yıl, erkeklerle eşit ücrete sahip olması içinse 217 yıl beklemesi gerekiyor. Rapora göre Türkiye, cinsiyet eşitsizliği uçurumunda 140 ülke arasında 2016 yılında 130’uncu sıradayken, 2017 yılında 131’inci sıraya geriledi. Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri'ni incelediğinizde ve tüm gezegenin Toplumsal Cinsiyet Eşitliği noktasında sınıfta kaldığı gerçeğini de keşfettiğinizde, kadın olmadan gerçekleştirilmeye çalışılan bir kalkınmanın mümkün olmadığını farkediyorsunuz. Peki o zaman ne yapmalıyız? Toplumlarımızın öğrenilmiş ve bizi aşağıya çeken modellerinden nasıl özgürleşebiliriz? Kadınların hayata katılımlarını onların derindeki ihtiyaçlarını keşfederek, onlar için ve onlarla yeniden tasarlamamız mümkün mü? İnsan Odaklı Tasarım ile Kadını Güçlendirmek İnsan Odaklı Tasarım (Human-Centered Design) adındaki Yaratıcı Problem Çözme yaklaşımı 2000'li yılardan da önce, bugün gezegenin en inovatif ürün ve servislerinin üretildiği Silikon Vadisi'nde doğan güçlü bir metodoloji. Uzun yıllardır IDEO adındaki inovasyon ve tasarım şirketinde yaratıcı süreçlerle birlikte tasarım üreten David ve Tom Kelley kardeşler, günün birinde bu yaklaşımı herkesle paylaşmak isterler. Böylelikle sistemsel bir tasarım sürecini herkes problem çözmek ya da bir ürün, servis, sistem tasarlamak isteyen herkesin kullanımına açık hale getirirler. Lüleburgaz Belediyesi tasarımı yaşama entegre ediyor Lüleburgaz Belediyesi 2018 yılı itibariyle, Türkiye'deki hiçbir yerel yönetimin içselleştiremediği, uygulamaya koyamadığı şekilde tasarımı sosyal yaşamın, gündelik akışın içerisine entegre etmeye başlamıştır. Elbette bu Lüleburgazlılar için ilk değil. Her yılın bir temaya ait olması hali ilk kez Kadın Yılı ile başlamış ve Bisiklet Yılı ile devam etmiştir. Bugün bu vizyonun sonucu olarak yerel yönetimin başarısının arkasında sosyal zekası yüksek nitelikli kadınları görebilmekteyiz. Bisiklet ise şimdiden Lüleburgazlılar için şehir içi ulaşımının en keyifli alternatiflerinden bir tanesi. Elbette sadece katılımı çözerek cinsiyet eşitliği sağlayamıyoruz. Kadınların erkekler ile eşit ücretler almasını sağlayabilmek, girişimcilik becerilerini hayata geçirerek fırsat eşitliği de yaratabilmemiz gerekiyor. Tam da bu amaçla 27-28 Haziran 2018 tarihlerinde Lüleburgazlı girişimci kadınlardan oluşan bir grup İnsan Odaklı Tasarım'ı keşfettikleri, birbirlerinin değerlerinden, hayallerinden ilham aldıkları 2 günlük özel bir tasarım çalıştayına katıldılar. 10 yıldır tüm Türkiye'de genç sosyal girişimciler yetiştirebilmek için tasarımın gücünden yararlanarak katılım modelleri, atölye programları ve öğrenme deneyimleri tasarlayan SOGLab Sosyal Girişim Laboratuvarı kurucusu Göksel Gürsel'in kolaylaştırdığı programda, Lüleburgaz'ın ilk girişimcilik odaklı kadın derneğini hayata geçirmek isteyen kadınlar Lüleburgaz Yıldızları Kadın Akademisi'nde bir araya geldiler. Kadınlardan İlham Al, Kadınlarla Fikirleştir, Kadınlarla Hayata Geçir Çalıştayın ilk günü Lüleburgazlı girişimci kadınlar, önce bireysel olarak kendi değerleri, hayalleri, hayat amaçları üzerine çalıştılar. Onları sabahları yataktan kaldıran sebebi keşfetmeye çalıştılar. Bununla birlikte Türkiye'den ve Dünya'dan kadınları güçlendiren, dezavantajlı durumları tasarladığı girişim modelleri ile ortadan kaldırabilen kadınların hikayelerinden de ilham aldılar. Birinci günün sonunda, bireysel amaçlarını ortak bir amaçta birleştirerek, topluluğu harekete geçirecek amaç, misyon ve vizyon cümlelerini tanımladılar. İkinci gün fikirlerini görseller yardımıyla anlatabilmeyi öğrendikleri Görsel Düşünme Atölyesi ile güne başlayan kadınlar, Lüleburgaz'da kadınları güçlendiren bir platform haline gelebilmek için, mevcut hayal ve şikayetlerini görünür hale getirdiler. Hayal ve şikayetlerinden ilham alarak ortak çözüm yolları aradılar ve çözüm yollarını ayrıntılandırarak Haziran-Aralık 2018 tarihleri arasında bir takvime yerleştirerek eylem adımlarına karar verdiler. Kadınların Sesli Düşünebilmesine ve Birbirlerini Güçlendirmesine Hizmet Etmek Lüleburgaz Yıldızları Kadın Akademisi, hayal kuran, üreten nitelikli kadınlar için Türkiye'deki en eşsiz yapılardan ve yaratılan imkanlardan bir tanesi. Dolayısıyla üretmek isteyen kadınlar için tüm bahaneleri bertaraf ederek, onları harekete geçirebilecek ortak bir toplanma ve üretme alanı. Lüleburgazlı kadın girişimciler, diğer Lüleburgazlı kadınları da yanlarına alarak yepyeni başarı hikayeleri yaratacak gibi görünüyor. Geriye bizlerinde kim olursa olsun onlarla birlikte üretebilmek için yeni birliktelik yolları keşfetmemiz gerekiyor. İnsana dokunan tasarımı ancak bu şekilde kadına dokunan onu güçlendiren bir tasarım haline getirebiliriz. SOGLab nedir? Farklı dezavantajlı toplulukların karşılaştığı eşitsizliklerin azaltılması için toplumsal yatırım programları, sosyal girişim modelleri, öğrenme deneyimleri ve  görsel iletişim içerikleri tasarlanıyor. SOGLab'ta problemlere değil tasarımın gücüne ve insanlara inanılıyor. Çünkü tasarım her gün karşılaştığımız sosyal problemleri kökünden çözebilmek, aşırı yoksulluğu sona erdirebilmek, eşitsizlik ve adaletsizlikle mücadele etmek ve iklim değişikliğini düzeltmek için etkili bir yol olabilir. SOGLab neler yapıyor? Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri’ni başarmak için özel ve kamu sektörleri arasında işbirlikleri geliştiriyor ve sosyal fayda üreten tasarımlar üreterek eşitsizlikleri azaltmaya çalışıyor.